Reklama dla psychologów klinicznych i psychologów zdrowia w Austrii: co wolno Ci mówić

Reklama dla psychologów klinicznych: Psychologengesetz i Ethikrichtlinie

Psychologia kliniczna i psychologia zdrowia są w Austrii ustawowo uregulowanymi zawodami medycznymi. Izby nie ma, dlatego zasady reklamy znajdują się bezpośrednio w Psychologengesetz 2013 (PG), a konkretnie w § 38:

Naruszenia § 38 są wykroczeniami administracyjnymi zagrożonymi grzywną do 15 000 € (§ 47 ust. 4 PG). Ta sama kara grozi, jeśli nie przestrzegasz zasad dotyczących tytułu zawodowego. Obok tego obowiązuje Bundesgesetz gegen den unlauteren Wettbewerb (UWG, ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji): za reklamę wprowadzającą w błąd konkurenci mogą wysłać wezwanie do zaniechania i pozwać o zaniechanie.

Co konkretnie oznacza „rzeczowo”, opisują Ethikrichtlinie ministerstwa zdrowia w rozdziale „Leistungen in der Öffentlichkeit” (działalność w przestrzeni publicznej). Nie są ustawą, ale konkretyzują obowiązki zawodowe z Psychologengesetz, a więc są miarą, według której ocenia się skargi. Osobnych wytycznych dotyczących reklamy dla psychologów klinicznych i psychologów zdrowia ministerstwo nie opublikowało.

Co możesz i powinieneś pokazać

Według Ethikrichtlinie możesz informować o swojej działalności w sposób reklamowy w sensie informacyjnym, jeśli reklama ogranicza się do rzeczowego, obiektywnie sprawdzalnego przedstawienia Twojej oferty. Dla Twojej strony oznacza to:

• Imię i nazwisko, tytuł zawodowy i stopnie akademickie
• Twoje specjalizacje w brzmieniu z listy zawodowej
• Twoja oferta jasnymi słowami: diagnostyka klinicznopsychologiczna, wyniki badań i opinie, leczenie klinicznopsychologiczne, doradztwo z zakresu psychologii zdrowia lub projekty promocji zdrowia w firmach
• Obszary pracy, formy pracy i grupy docelowe, np. dzieci i młodzież, pary czy osoby starsze
• Języki, dostęp bez barier, wizyty online
• Honorarium, świadczenie kasowe i dopłata do kosztów
• Członkostwa, np. w związku zawodowym BÖP
• Doszkolenia merytoryczne i szczególne narzędzia pracy, jeśli ich skuteczność jest naukowo potwierdzona, a Ty masz udokumentowaną wystarczającą wiedzę w tym zakresie

Gdzie przebiega granica

Nierzetelne jest wszystko, co nie informuje w sposób sprawdzalny, tylko zachwala, wywiera presję lub budzi oczekiwania, których nikt nie może zagwarantować. Typowe przykłady na stronach gabinetów:

• Obietnice wyleczenia: „Bez lęku w pięć sesji” albo „Nigdy więcej ataków paniki”
• Superlatywy i wyjątkowość: „najbardziej doświadczona neuropsycholog w Wiedniu” albo „jedyna psycholog od traumy w okręgu”
• Porównania i deprecjonowanie kolegów, innych zawodów lub metod
• Akcje rabatowe: „Pierwsza rozmowa gratis, tylko w marcu” albo „10 sesji w cenie 8”
• Natarczywa reklama: napisy na samochodzie, ulotki do skrzynek, e-maile lub telefony reklamowe bez zgody
• Metody bez dowodów skuteczności, przedstawiane jako część leczenia klinicznopsychologicznego

Tytuł zawodowy, specjalizacje i jasne pojęcia

Kto i jak może się tytułować, Psychologengesetz reguluje dokładnie. Błędy w tytule należą do najczęstszych zastrzeżeń wobec stron internetowych.

• „Psychologin” lub „Psychologe” (psycholog) może się nazywać tylko ten, kto ma studia psychologiczne w wymiarze co najmniej 300 ECTS lub równoważny dyplom (§ 4 PG). Zabronione są też określenia, które pozorują ten tytuł.
• „Klinische Psychologin”, „Klinischer Psychologe” lub „Klinische:r Psycholog:in” używają tylko osoby wpisane na listę zawodową (§ 29 PG). To samo dotyczy psychologów zdrowia (§ 20 PG). Przy samodzielnej działalności musisz używać tytułu i oznaczyć nim siedzibę zawodową.
• Specjalizacje: Najwyżej cztery mogą stać w nawiasie po tytule zawodowym, np. „Klinische Psychologin (Kinder-, Jugend- und Familienpsychologie)” (§ 29 ust. 5 lub § 20 ust. 5 PG). Warunkiem jest udokumentowana wiedza, zwykle kilkuletnia praca w danej dziedzinie i doszkolenie w wymiarze co najmniej 120 jednostek. Jakie określenia są dopuszczalne, reguluje Spezialisierungsrichtlinie (wytyczne dotyczące specjalizacji) ministerstwa.
• Mylące określenia, które pozorują uprawnienie do psychologii klinicznej lub psychologii zdrowia, są zakazane dla wszystkich innych (§ 29 ust. 4, § 20 ust. 4 PG).

Wymyślone tytuły, takie jak „ekspertka od wypalenia” czy „specjalista od lęku”, nie są specjalizacjami w rozumieniu ustawy. Sprawiają wrażenie dodatkowej kwalifikacji, której nie ma. Pisz zamiast tego „Obszar pracy: wyczerpanie i wypalenie”.

Używaj pojęć z ustawy

Ethikrichtlinie wymagają, byś merytorycznie i wizualnie wyraźnie oddzielał swoją ofertę od innych ustawowo uregulowanych zawodów terapeutycznych, wprost także na swojej stronie. Najbezpieczniejsze są pojęcia z Psychologengesetz: „diagnostyka klinicznopsychologiczna”, „leczenie klinicznopsychologiczne” i „doradztwo z zakresu psychologii zdrowia”. Samo słowo „terapia” pozostawia otwartą kwestię, kto za nim stoi. Słowa „psychoterapia” nie możesz używać do opisu swojej oferty: określenia, które pozorują uprawnienie do psychoterapii, są zakazane (§ 8 ust. 7 Psychotherapiegesetz 2024).

Bez opinii klientów, bez wskaźników skuteczności

Rekomendacje nie pasują do zawodu z ustawowym obowiązkiem zachowania tajemnicy (§ 37 PG). Już życzliwy cytat zdradza, że ktoś był u Ciebie w trakcie leczenia. Kto w trakcie leczenia zostaje poproszony o rekomendację, trudno może swobodnie odmówić. A zdania typu „Po ośmiu sesjach znowu dobrze śpię” budzą oczekiwania, które nie mają nic wspólnego z rzeczową informacją.

To samo dotyczy wskaźników skuteczności („90% naszych klientów czuje się po leczeniu lepiej”) i widżetów z gwiazdkami. Nawet jeśli liczba się zgadza, nie mówi nic o konkretnej osobie. Dlatego nasze strony dla gabinetów psychologicznych celowo nie mają sekcji z ocenami ani rekomendacjami. Zaufanie budują szczery portret, jasny opis Twojego sposobu pracy i przejrzyste koszty.

Przejrzyste honorarium, świadczenie kasowe i dopłata do kosztów

Ethikrichtlinie wymagają, byś z góry informował o kosztach swoich usług, rozliczeniu z ubezpieczeniem społecznym i związanym z tym przekazywaniu danych. Jasna podstrona o kosztach załatwia dużą część tego, zanim ktoś się zgłosi. Przejrzystość jest więc tu jednocześnie obowiązkiem i dobrym marketingiem.

Czego unikać: „cena promocyjna”, „pierwsza rozmowa gratis, tylko w marcu” czy rabaty pakietowe. To zachwalanie, które stawia stronę komercyjną przed merytoryczną. Bezpłatną krótką rozmowę telefoniczną na zapoznanie możesz rzeczowo wspomnieć, jeśli oferujesz ją wszystkim.

Opinie w Google: nie blokować, nie zabiegać

Profil Firmy w Google Twojego gabinetu może ocenić każdy. Usunąć możesz tylko opinie naruszające zasady Google, np. obraźliwe lub ewidentnie fałszywe. O opinie nie powinieneś aktywnie prosić swoich klientów: prośba stawia ich w roli, która koliduje z leczeniem, a każda publiczna opinia ujawnia, że ktoś u Ciebie był.

• Odpowiedzi: Nigdy nie potwierdzaj, że ktoś jest Twoim klientem, także przy niesprawiedliwej krytyce. Wystarczy krótka, ogólna odpowiedź bez odniesienia do leczenia, często brak odpowiedzi jest najlepszy.
• Osadzanie: Gwiazdki ani widżety z opiniami nie należą na Twoją stronę.
• Aktualizowanie: Dbaj o aktualność godzin otwarcia, adresu, tytułu zawodowego i linku do strony w profilu. Jak to zrobić, pokazuje artykuł o profilu Google. Jak Twoja strona wygląda w wynikach wyszukiwania, sprawdzisz w podglądzie Google.

Media społecznościowe, artykuły merytoryczne i oferta online

Ethikrichtlinie jasno stwierdzają: także w internecie i w mediach społecznościowych Twoja oferta musi odpowiadać wymaganej rzeczowości i sprawdzalnej obiektywności. Treści merytoryczne są przy tym wprost dozwolone i często stanowią najlepszą reklamę.

• Psychoedukacja: Posty o stresie, śnie, koncentracji czy lęku są dozwolone, jeśli są merytorycznie poprawne i nie zawierają obietnic wyleczenia.
• Studia przypadków: Tylko mocno zmienione i tak, by nikt, nawet sama osoba, której dotyczą, się nie rozpoznał.
• Bez porad w wiadomościach prywatnych: Odsyłaj do pierwszej rozmowy, a na wypadek ostrych kryzysów podawaj numery alarmowe.
• Wizyty online: § 32a PG dopuszcza świadczenia online tylko synchronicznie z dźwiękiem i obrazem i tylko wtedy, gdy uzasadniają to względy merytoryczne lub odległość, a klient się zgadza; uzasadnienie musisz udokumentować. Tajemnica i ochrona danych obowiązują tak samo. Jasno napisz, co oferujesz przez wideo, a co tylko w gabinecie, np. diagnostykę testową.
• Reklamy: Reklamy w wyszukiwarce dla Twojego zawodu nie są wprost zakazane. Muszą jednak pozostać rzeczowe: tytuł zawodowy, oferta, miejsce. Superlatywy, rabaty czy obietnice wyleczenia są tam również niedozwolone.

Zakaz prowizji: żadnych pieniędzy za skierowania

Za skierowanie lub polecenie osób do psychologii klinicznej lub psychologii zdrowia nie możesz dawać, przyjmować ani dawać sobie przyrzekać wynagrodzenia (§ 38 ust. 2 PG). Takie umowy są nieważne, a zakaz obowiązuje także inne osoby i firmy. Ethikrichtlinie uzupełniają: tabu są również korzyści, które mogłyby wpłynąć na Twoją obiektywność; drobne upominki zwyczajowo przyjęte w danym miejscu mogą nie budzić zastrzeżeń. W praktyce dotyczy to przede wszystkim:

• Platform pośredniczących, które pobierają opłatę za każdą skierowaną osobę lub za każdą zarezerwowaną pierwszą rozmowę
• „Premii za polecenie” dla lekarzy, szkół, firm lub kolegów
• Linków afiliacyjnych, przez które zarabiasz na aplikacjach, testach lub książkach polecanych klientom

Wpis w katalogu ze stałą roczną opłatą, niezależną od liczby zapytań, to co innego. Mimo to przeczytaj drobny druk, zanim się wpiszesz.

Szybka kontrola Twoich tekstów

Jakie dane należą do Impressum, przeczytasz w artykule o obowiązkowych informacjach dla psychologów klinicznych i psychologów zdrowia. Jeśli dopiero zaczynasz: poradnik o własnym gabinecie psychologicznym poprowadzi Cię od listy zawodowej aż do otwarcia. Jak wyglądają zasady dla innych zawodów medycznych, pokazują artykuły o reklamie dla lekarzy i o reklamie dla fizjoterapeutów.